Skip to content

Commit e2e1a2b

Browse files
committed
update pj 4.12 #897
1 parent a06eb9a commit e2e1a2b

File tree

4 files changed

+65
-40
lines changed

4 files changed

+65
-40
lines changed

content/atthakatha/paramatthajotika/412.md

Lines changed: 15 additions & 17 deletions
Original file line numberDiff line numberDiff line change
@@ -29,55 +29,53 @@ Idāni tisso vissajjanagāthā honti. Tā purimaḍḍhena vuttam atthaṃ pacch
2929

3030
#### 888
3131

32-
**Sandiṭṭhiyā c’eva na vīvadātā, saṃsuddhapaññā kusalā mutīmā** ti sakāya diṭṭhiyā na vivadātā na vodātā saṃkiliṭṭhā va samānā saṃsuddhapaññā ca kusalā ca mutimanto ca te honti ce.
33-
34-
Atha vā “**sandiṭṭhiyā ce pana vīvadātā**” ti pi pāṭho. Tassattho sakāya pana diṭṭhiyā vodātā saṃsuddhapaññā kusalā mutimanto honti ce.
35-
36-
**Na tesaṃ kocī** ti evaṃ sante tesaṃ eko pi hīnapañño na hoti. Kiṃkāraṇā? **Diṭṭhī hi tesam pi tathā samattā**, yathā itaresan ti.
32+
**Sandiṭṭhiyā c’eva na vīvadātā, saṃsuddhapaññā kusalā mutīmā** ti sakāya diṭṭhiyā na vivadātā na vodātā saṃkiliṭṭhā va samānā, saṃsuddhapaññā ca kusalā ca mutimanto ca te honti ce. Atha vā “sandiṭṭhiyā ce pana vīvadātā” ti pi pāṭho. Tass’attho sakāya pana diṭṭhiyā vodātā saṃsuddhapaññā kusalā mutimanto honti ce. **Na tesaṃ kocī** ti evaṃ sante tesaṃ eko pi hīnapañño na hoti. Kiṃkāraṇā? **Diṭṭhī hi tesam pi tathā samattā**, yathā itaresan ti.
3733

3834
#### 889
3935

40-
**Na vāham etan** ti gāthāya saṅkhepattho **yaṃ** te **mithu** dve dve janā **aññamaññaṃ** “bālo” ti āhu, ahaṃ **etaṃ tathiyaṃ** tacchanti **neva brūmi**. Kiṃkāraṇā? Yasmā sabbe te **sakaṃ sakaṃ diṭṭhiṃ** “idam eva **saccaṃ** mogham aññan” ti **akaṃsu**. Tena ca kāraṇena **paraṃ “bālo” ti dahanti**. Ettha ca “tathiyan” ti “kathivan” ti dve pi pāṭhā.
36+
Na vāham etan ti gāthāya saṅkhepattho **yaṃ** te **mithu** dve dve janā **aññamaññaṃ** “bālo” ti āhu, **ahaṃ etaṃ tathiyaṃ** tacchan ti **n’eva brūmi**. Kiṃkāraṇā? Yasmā sabbe te **sakaṃ sakaṃ diṭṭhiṃ** “idam eva **saccaṃ** mogham aññan” ti **akaṃsu**. Tena ca kāraṇena **paraṃ “bālo” ti dahanti**. Ettha ca “tathiyan” ti “kathivan” ti dve pi pāṭhā.
4137

4238
#### 890
4339

44-
**Yam āhū** ti pucchāgāthāya **yaṃ** diṭṭhi**saccaṃ tathiyan ti eke āhu**.
40+
Yam āhū ti pucchāgāthāya **yaṃ** diṭṭhi**saccaṃ tathiyan ti eke āhu**.
4541

4642
#### 891
4743

48-
**Ekañ hi saccan** ti vissajjanagāthāya ekaṃ saccaṃ nirodho maggo vā. **Yasmiṃ pajā no vivade pajānan** ti yamhi sacce pajānanto pajā no vivadeyya. **Sayaṃ thunantī** ti attanā vadanti.
44+
Ekañ hi saccan ti vissajjanagāthāya **ekaṃ saccaṃ** nirodho maggo vā. **Yasmiṃ pajā no vivade pajānan** ti yamhi sacce pajānanto pajā no vivadeyya. **Sayaṃ thunantī** ti attanā vadanti.
4945

5046
#### 892
5147

52-
**Kasmā nū** ti pucchāgāthāya. **Pavādiyāse** ti vādino. **Udāhu te takkam anussarantī** ti te vādino udāhu attano takkamattaṃ anugacchanti.
48+
Kasmā nū ti pucchāgāthāya **pavādiyāse** ti vādino. **Udāhu te takkam anussarantī** ti te vādino udāhu attano takkamattaṃ anugacchanti.
5349

5450
#### 893
5551

56-
**Na h’evā** ti vissajjanagāthāya **aññatra saññāya niccānī** ti ṭhapetvā saññāmattena niccan ti gahitaggahaṇāni. **Takkañ ca diṭṭhīsu pakappayitvā** ti attano micchāsaṅkappamattaṃ diṭṭhīsu janetvā. Yasmā pana diṭṭhīsu vitakkaṃ janentā diṭṭhiyo pi janenti, tasmā niddese vuttaṃ “diṭṭhigatāni janenti sañjanentī” ti ādi <small>(mahāni. 121)</small>.
52+
Na h’evā ti vissajjanagāthāya **aññatra saññāya niccānī** ti ṭhapetvā saññāmattena niccan ti gahitaggahaṇāni. **Takkañ ca diṭṭhīsu pakappayitvā** ti attano micchāsaṅkappamattaṃ diṭṭhīsu janetvā. Yasmā pana diṭṭhīsu vitakkaṃ janentā diṭṭhiyo pi janenti, tasmā Niddese vuttaṃ “diṭṭhigatāni janenti sañjanentī” ti ādi <small>(mahāni. 121)</small>.
5753

5854
#### 894
5955

60-
Idāni evaṃ nānāsaccesu asantesu takkamattamanussarantānaṃ diṭṭhigatikānaṃ vippaṭipattiṃ dassetuṃ **“diṭṭhe sute”** ti ādikā gāthāyo abhāsi. Tattha **diṭṭhe** ti diṭṭhaṃ, diṭṭhasuddhinti adhippāyo. Esa nayo sutādīsu. **Ete ca nissāya vimānadassī** ti ete diṭṭhidhamme nissayitvā suddhibhāvasaṅkhātaṃ vimānaṃ asammānaṃ passanto pi. **Vinicchaye ṭhatvā pahassamāno, bālo paro akkusalo ti cāhā** ti evaṃ vimānadassī pi tasmiṃ diṭṭhivinicchaye ṭhatvā tuṭṭhijāto hāsajāto hutvā “paro hīno ca avidvā cā” ti evaṃ vadati yeva.
56+
Idāni evaṃ nānāsaccesu asantesu takkamattam anussarantānaṃ diṭṭhigatikānaṃ vippaṭipattiṃ dassetuṃ “diṭṭhe sute” ti ādikā gāthāyo abhāsi.
57+
58+
Tattha **diṭṭhe** ti diṭṭhaṃ, diṭṭhasuddhin ti adhippāyo. Esa nayo sutādīsu. **Ete ca nissāya vimānadassī** ti ete diṭṭhidhamme nissayitvā suddhibhāva-saṅkhātaṃ vimānaṃ asammānaṃ passanto pi. **Vinicchaye ṭhatvā pahassamāno, bālo paro akkusalo ti cāhā** ti evaṃ vimānadassī pi tasmiṃ diṭṭhivinicchaye ṭhatvā tuṭṭhijāto hāsajāto hutvā “paro hīno ca avidvā cā” ti evaṃ vadati yeva.
6159

6260
#### 895
6361

64-
Evaṃ sante **yen’evā** ti gāthā. Tattha **sayam attanā** ti sayam eva attānaṃ. **Vimānetī** ti garahati. **Tad eva pāvā** ti tad eva vacanaṃ diṭṭhiṃ vadati, taṃ vā puggalaṃ.
62+
Evaṃ sante yen’evā ti gāthā. Tattha **sayam attanā** ti sayam eva attānaṃ. **Vimānetī** ti garahati. **Tad eva pāvā** ti tad eva vacanaṃ diṭṭhiṃ vadati, taṃ vā puggalaṃ.
6563

6664
#### 896
6765

68-
**Atisāradiṭṭhiyā** ti gāthāyattho **so** evaṃ tāya lakkhaṇātisāriniyā **atisāradiṭṭhiyā samatto** puṇṇo uddhumāto, tena ca diṭṭhimānena matto “paripuṇṇo ahaṃ kevalī” ti evaṃ **paripuṇṇamānī sayam eva** attānaṃ **manasā** “ahaṃ paṇḍito” ti abhisiñcati. Kiṃkāraṇā? **Diṭṭhī hi sā tassa tathā samattā** ti.
66+
Atisāradiṭṭhiyā ti gāthāy’attho: **so** evaṃ tāya lakkhaṇātisāriniyā **atisāradiṭṭhiyā samatto** puṇṇo uddhumāto, tena ca diṭṭhi**mānena matto** “paripuṇṇo ahaṃ kevalī” ti evaṃ **paripuṇṇamānī sayam eva** attānaṃ **manasā** “ahaṃ paṇḍito” ti abhisiñcati. Kiṃkāraṇā? **Diṭṭhī hi sā tassa tathā samattā** ti.
6967

7068
#### 897
7169

72-
**Parassa ce** ti gāthāya sambandho attho ca kiñca bhiyyo? Yo so vinicchaye ṭhatvā pahassamāno “bālo paro akkusalo” ti cāha. Tassa **parassa ce hi vacasā** so tena vuccamāno **nihīno** hoti. **Tumo sahā hoti nihīnapañño**, so pi ten’eva saha nihīnapañño hoti. So pi hi naṃ “bālo” ti vadati. Ath’assa vacanaṃ appamāṇaṃ, so pana **sayam** eva **vedagū** ca **dhīro** ca **hoti**. Evaṃ sante **na koci bālo samaṇesu atthi**. Sabbe pi hi te attano icchāya paṇḍitā.
70+
Parassa ce ti gāthāya sambandho attho ca: kiñca bhiyyo? Yo so vinicchaye ṭhatvā pahassamāno “bālo paro akkusalo” ti cāha, tassa **parassa ce hi vacasā** so tena vuccamāno **nihīno** hoti, **tumo sahā hoti nihīnapañño**, so pi ten’eva saha nihīnapañño hoti. So pi hi naṃ “bālo” ti vadati. **Ath**’assa vacanaṃ appamāṇaṃ, so pana **sayam** eva **vedagū** ca **dhīro** ca **hoti**, evaṃ sante **na koci bālo samaṇesu atthi**. Sabbe pi hi te attano icchāya paṇḍitā.
7371

7472
#### 898
7573

76-
**Aññaṃ ito** ti gāthāya sambandho attho ca “atha ce sayaṃ vedagū hoti dhīro, na koci bālo samaṇesu atthī” ti evañ hi vutte pi siyā kassaci “kasmā” ti. Tattha vuccate yasmā **aññaṃ ito yābhivadanti dhammaṃ aparaddhā suddhim akevalī te, evam pi titthiyā puthuso vadanti**, ye ito aññaṃ diṭṭhiṃ abhivadanti, ye aparaddhā viraddhā suddhimaggaṃ, akevalino ca te ti evaṃ puthutitthiyā yasmā vadantī ti vuttaṃ hoti. Kasmā pan’evaṃ vadantī ti ce? **Sandiṭṭhirāgena hi te’bhirattā**, yasmā sakena diṭṭhirāgena abhirattā ti vuttaṃ hoti.
74+
Aññaṃ ito ti gāthāya sambandho attho ca: “atha ce sayaṃ vedagū hoti dhīro, na koci bālo samaṇesu atthī” ti evañ hi vutte pi siyā kassaci “kasmā” ti. Tattha vuccate yasmā **aññaṃ ito yābhivadanti dhammaṃ aparaddhā suddhim akevalī te, evam pi titthiyā puthuso vadanti**, ye ito aññaṃ diṭṭhiṃ abhivadanti, ye aparaddhā viraddhā suddhimaggaṃ, akevalino ca te ti evaṃ puthutitthiyā yasmā vadantī ti vuttaṃ hoti. Kasmā pan’evaṃ vadantī ti ce? **Sandiṭṭhirāgena hi te’bhirattā**, yasmā sakena diṭṭhirāgena abhirattā ti vuttaṃ hoti.
7775

78-
#### 899-900
76+
#### 899
7977

80-
Evaṃ abhirattā ca **idh’eva suddhin** ti gāthā. Tattha **sakāyane** ti sakamagge **daḷhaṃ vadānā** ti daḷhavādā. Evañ ca daḷhavādesu tesu yo koci titthiyo sakāyane vā pi daḷhaṃ vadāno **kam ettha bālo ti paraṃ daheyya**, saṅkhepato tattha sassatucchedasaṅkhāte vitthārato vā natthika-issarakāraṇa-niyatādibhede sake āyatane “idam eva saccan” ti daḷhaṃ vadāno kaṃ paraṃ ettha diṭṭhigate “bālo” ti saha dhammena passeyya, nanu sabbo pi tassa matena paṇḍito eva suppaṭipanno eva ca. Evaṃ sante ca **sayam eva so medhagam āvaheyya paraṃ vadaṃ bālam asuddhidhammaṃ**, so pi paraṃ “bālo ca asuddhidhammo ca ayan” ti vadanto attanā va kalahaṃ āvaheyya. Kasmā? Yasmā sabbo pi tassa matena paṇḍito eva suppaṭipanno eva ca.
78+
Evaṃ abhirattā ca idh’eva suddhin ti gāthā. Tattha **sakāyane** ti sakamagge **daḷhaṃ vadānā** ti daḷhavādā. Evañ ca daḷhavādesu tesu yo koci titthiyo sakāyane vā pi daḷhaṃ vadāno **kam ettha bālo ti paraṃ daheyya**, saṅkhepato tattha sassatucchedasaṅkhāte vitthārato vā natthika-issarakāraṇa-niyatādibhede sake āyatane “idam eva saccan” ti daḷhaṃ vadāno kaṃ paraṃ ettha diṭṭhigate “bālo” ti saha dhammena passeyya, nanu sabbo pi tassa matena paṇḍito eva suppaṭipanno eva ca. Evaṃ sante ca **sayam eva so medhagam āvaheyya paraṃ vadaṃ bālam asuddhidhammaṃ**, so pi paraṃ “bālo ca asuddhidhammo ca ayan” ti vadanto attanā va kalahaṃ āvaheyya. Kasmā? Yasmā sabbo pi tassa matena paṇḍito eva suppaṭipanno eva ca.
8179

8280
#### 901
8381

0 commit comments

Comments
 (0)